توسط : یکی از راههایی که انسان برای سازگاری با طبیعت تلاش میکند استفاده از کلاه بهعنوان وسیله حفاظتی است. پس از آن شروع به استفاده از کلاه و سرپوش برای مقاصد دیگر نیز کرد. تاریخچه کلاه بسیار باستانی است، بهطوریکه اولین نمایش یک انسان با سرپوشیده به حدود 15000 سال پیش برمی گردد. از گذشته نیز کلاه کاربردهای مختلقی داشته است.در این مطلب با ما باشید تا تاریخچه کلاه را به صورت مفصل بررسی کنیم و با کارکردهای مختلف کلاه بیشتر آشنا شوید.
کلاه چیست؟
قبل از پرداختن به تاریخچه کلاه بیاید با مفهوم این پوشش بیشتر آشنا شویم. کلاهها پوششهایی برای سر هستند که میتوانند بهصورت غیررسمی، برای محافظت در برابر آبوهوا، یا برای مناسبتهای خاص مانند مراسم مذهبی و رویدادهای پرمخاطب استفاده شوند. آنها میتوانند از مواد مختلف ساخته شوند. میتوانید کلاههای پلاستیکی، نخی، پشمی یا نمدی داشته باشید و هم مردان و هم زنان از کلاه استفاده میکنند، اگرچه کلاه مردانه در نیمه اول قرن بیستم بیشتر موردنیاز بود.
دقیقاً مانند یک تاج که تولد سلطنتی را اعلام میکند، کلاه میتواند نشاندهنده موقعیت اجتماعی باشد. سرپوش همچنین میتواند نشانگر شغل فرد باشد، بهطوریکه بسیاری از افسران پلیس و نظامی، کارکنان خدمات پستی و شخصیتهای مذهبی کلاه بهعنوان بخشی از لباسهای خود بر سر دارند.
کارکردهای مختلف کلاه
به دلایل زیادی میتوان کلاه را پوشید که برخی از آنها در زیر ذکر شده است.
- برای نشاندادن وضعیت
- بهعنوان بخشی از لباس
- برای عمل بهعنوان سایه خورشید
- به دلایل بهداشتی
- برای محافظت
- برای افزایش قد
- برای انتقال پیام
- به دلایل مذهبی
- به دلایل سیاسی
- برای گرمی سر
- برای پوشاندن لباسهای جانبی
- برای پنهانکردن مو یا عدم وجود آن
- برای جلبتوجه
تاریخچه کلاه
از تاریخچه کلاه چه میدانید؟ درست مشخص نیست که کلاهها از چه زمانی و از کجا شکلگرفتهاند تعداد بیشماری از مدلهای کلاههای سر نیز توسعه یافتهاند، از انواع کلاههای حصیری که در سرتاسر جهان توسط افرادی که در فضای باز کار میکنند، استفاده میشود. آنهایی که از شاخههای خرما، برگهای موز یا سایر الیاف ساخته شده و در مناطق استوایی و جنگلهای بارانی معتدل پوشیده میشوند. کلاه از خز یا چرم سنگین در قطب شمال؛ و طیف گستردهای از تاجها و دیگر رجالیها. در ادامه به تاریخچه کلاه در دوران های مختلف پرداختهایم:
مصر باستان
در خصوص تاریخچه کلاه باید گفت که برخی از رایجترین و قدیمیترین تصویرها از کلاه مربوط به شهر تبس، مصر، در سال 3200 قبل از میلاد است. ازآنجاییکه بسیاری از مصریهای طبقه بالا سرهای تراشیده داشتند، برای خنک نگهداشتن سر از کلاه استفاده میکردند.
در مصر کلاه و دستمال سادهروی سر و ابرو میپوشیدند و تا شانهها میافتادند. کلاهگیسهایی از موی انسان یا پشم گوسفند نیز بهعنوان محافظت در برابر آفتاب استفاده میشد. کلاههایی که با نمادهای درجه تزیین شده بودند: به معنی قدرت پادشاهی.
امپراتوری روم
در روم از کلاههایی مانند کلاه جمجمه مانند استفاده میشده است. کلاهی که یونانیان و رومیان برده سابق بر سر داشتند، در انقلاب آمریکا و انقلاب فرانسه به نماد آزادی تبدیل شد.
کلاههای الیاف گیاهی با سنت های روستایی باستانی اروپا و آناتولی مرتبط است. مجسمه اولیه عطارد کلاه او را از نی ریز بافته شده نشان می دهد. صنعتگران آتن کلاسیک وروم معمولاً از کلاه های مخروطی شکل با تاج های تخم مرغی ساخته شده از نمد استفاده می کرد. موادی که از زیر باند بیرون زده بود به یک لبه تبدیل شد. در رم این کلاه نشان طبقه پایین بود. برده ای که آزاد می شد با چنین کلاهی عرضه شد. مردان طبقات بالا معمولاً بدون کلاه می رفتند مگر در هوای بد یا هنگام شکار یا مسافرت. امپراطور آگوستوس سزار، در دوران پیری خود، با بیرون رفتن بدون کلاه، مد جدیدی را به وجود آورد.
قرونوسطی
در قرونوسطی کلاهها نشانگر موقعیت شدند و برای هدف قراردادن گروههای خاصی استفاده میشدند. شورای چهارم لاتران در سال 1215 یهودیان را ملزم کرد که خود را با کلاه و لباسهای دیگر معرفی کنند. در اوایل دوران قرونوسطی، مردم شهرها کلاههایی مانند کلاههای پارچهای میگذاشتند که کلاهی آزاد برای مردان و زنان بود. در سراسر قرونوسطی، زنان از همه طبقات، حجاب یا پارچههایی میپوشیدند که موها را پنهان میکردند و صورت را قاب میکردند.
قرن پانزدهم
در طول قرن پانزدهم، کلاههای زنانه رشد فزایندهای داشتند. هنین یا روسری استیپل بین سالهای 1460 تا 1480 در فرانسه و فلاندر مد بود. زنان نیز عمامه و بهاصطلاح پروانهای را از گاز شفاف بالای سر میپوشیدند.
قرن شانزدهم
در طول قرن شانزدهم، پوشیدن کلاه برای زنان محبوب شد. امروزه بیشتر کلاهها بهعنوان یک اکسسوری مد استفاده میشود. بااینحال، چند رویداد اجتماعی پرمخاطب وجود دارد که در آن کلاه همچنان استفاده میشود، مانند مسابقه اسبدوانی. رویال آسکوت در بریتانیا و دربی کنتاکی در ایالات متحده، شرکتکنندگان را ملزم به پوشیدن کلاه میکند.
قرن هفدهم
در قرن هفدهم اروپاییها در داخل خانه و خارج از خانه کلاه میگذاشتند. دو نوع اصلی کلاه در قرن 17 و 18 در بین مردان غالب بود. یکی کلاهی با تاج کم با لبه پهن بود که از سه طرف (سه شاخ) یا دو طرف (دو شاخ) به سمت بالا یا خمیده شده بود. این نوع مورد علاقه اشراف، سواره نظام و شجاعان بود. نوع دیگر کلاهی گرد و سفت و با تاج بلند بود که توسط همبرگرهای هلندی و همچنین پیوریتنهای انگلیسی و آمریکایی استفاده میشد.
قرن هجدهم
زنان اروپایی و آمریکایی در قرن هجدهم گاهی اوقات کلاش را میپوشیدند، کلاه بزرگی که شبیه بالاپوش کالسکه فرانسوی بود. در این دوران شاهد ترویج میلینرها خواهیم بود. اصطلاح “milliner” اولینبار در قرن شانزدهم استفاده شد. این کلمه در قرن هجدهم رایجتر شد؛ زیرا بهترین کلاهها در میلان ایتالیا ساخته شد. Milliner اصطلاحی است که برای توصیف سازنده کلاه استفاده میشود، از میلان، شهر ایتالیایی که بهترین کیفیت کلاهها در قرن هجدهم در آن ساخته میشد، سرچشمه میگیرد. میلینر به طور سنتی شغل زنان بود و میلینر نهتنها کلاه میساخت، بلکه توری، تزیینات و لوازم جانبی را برای تکمیل یک لباس انتخاب می کرد.
قرن بیستم
در اواسط دهه 1920، زمانی که زنان شروع به کوتاه کردن موهای خود کردند، کلاه هایی را انتخاب کردند که سر را مانند کلاه ایمنی در آغوش گرفته بود.
رویال آسکوت سنت پوشیدن کلاه در مسابقات اسبدوانی را آغاز کرد. همه مهمانان در محوطه سلطنتی باید برای رعایت قوانین لباس پوشیدن، کلاه بپوشند.
دهه 1980 دهه ای بود که کلاه را به مد اصلی بازگرداند و کلاه های عجیب و غریب محبوبیت پیدا کرد. لباسهای مد روز اغلب احیای دهههای گذشته بودند و کلاهها با آنها احیا میشدند. کلاههای محبوب دهه 1980 شامل فدورا، کاسهزن، کلاه آفتابگیر، برت، کلاه قدیمی، و کلاههای روزنامهنگار میشود.
قرن بیست و یک
کلاههای پر زرقوبرق در اوایل قرن بیست و یکم با موج جدیدی از میلینرهای جوان که خلاقیتهایی را طراحی کردند که شامل کلاههای نمدی از نوع Trompe-l’œil، کلاههای عمامه و سرپیچهای بلند ساخته شده از موی انسان بود، بازگشتند.
منبع : پیشکش
